تابان خواجه نصيری
روز گذشته، بيست و پنجم نوامبر 2005، راب زالسكی Rob Zaleski در روزنامهی ويسكانسين The Capital Time مقالهای داشت تحت عنوان «هرزنامه، ديوي كه مرگ ندارد!» كه خواندن آن را به شما توصيه ميكنم. با توجه به اينكه فرصتي نبود تا كل مقاله را ترجمه كنم، خلاصهاي از مهمترين نكات اين مقاله را جهت اطلاع در اينجا ميآورم.
زالسكی در اين مقاله با اشاره به گفتههاي پروفسور جرالد تاين Gerald Thain مينويسد:
«با اينكه ايالات متحده قانون CAN-SPAM را در سال 2003 به تصويب رساند و با اينكه در سرتاسر دنيا بسياري از مردم و شركتها فيلترهاي مناسبي جهت مقابله با هرزنامهها بر روي دستگاههايشان نصب كردهاند اما در حقيقت هيچكدام از اين اقدامات نتوانسته است صد درصد جلوي هرزنامهها را بگيرد.»
در حال حاضر 72 درصد از كل نامههاي الكترونيكي را هرزنامهها تشكيل ميدهند و تنها در ايالات متحده و در سال 2003 شركتها زير بار بيش از 10 ميليارد دلار هزينه از بابت هرزنامهها رفتهاند. از اين مبلغ، 4 ميليارد دلار ضررهاي ناشي از افت بهرهوري و 6 ميليارد دلار هزينه به جهت مقابله با هرزنامهها بوده است. اين هزينه در سرتاسر دنيا به رقمي بالغ بر 50 ميليارد دلار در سالجاري بوده است.
بر اساس يك تحقيق در دانشگاه استنفورد، يك كاربر معمولي اينترنت، چيزي در حدود 10 روز كاریاش را صرف پاك كردن هرزنامههايش ميكند.
اما اينكه جرا نميتوانيم جلوي هرزنامهها را بگيريم دلايل متعددي دارد. پروفسور تاين اصلي ترين عوامل را چنين برميشمارد كه: در سرتاسر دنيا، ميليونها هرزنامهنويس وجود دارند كه بسياري از آنها از آدرسهاي قلابي استفاده ميكنند به طوري كه به هيچ روي نميتوان به صورت مجازي آنها را رديابي كرد، به خصوص آنهايي كه از خارج از امريكا ارسال ميشوند كه تابع قانون CAN-SPAM هم نميشوند.
بيشتر هرزنامهنويسان از اينترنت كافههايي در نيجريه مشغول اين كار هستند. پروفسور تاين معتقد است كه تنها راه مقابله با هرزنامهها تخصيص نوعي هزينهی پستي معين (مثل تمبر الكترونيكي) براي تمام نامهها و پيامهاي الكترونيكي ارسالي است. مثلاً يك چهارم سنت براي هر نامهی الكترونيكي - اين رقم براي هرزنامهنويساني كه روز ميليونها نامهی الكترونيكي به سرتاسر دنيا ارسال ميكنند رقم خيلي بالايي ميشود و اين ميتواند باعث كاهش تعداد هرزنامهها شود.
من شخصاً معتقدم كه اين ايده نه تنها نميتواند مشكل هرزنامهها را در سرتاسر دنيا حل كند بلكه باعث يوجود آمدند مشكلات بيشتري در سطح جهاني خواهد شد. هرزنامهنويساني كه ميليونها هرزنامه را به سرتاسر دنيا ارسال ميكنند، فقط از سيستمهاي خودشان اين كار را انجام نميدهند. آنها دارند با استفاده از ويروسها و برنامههاي زامبي خودشان روي سيستمهاي كامپيوتري متعدد اين كار را انجام ميدهند. ارسال نامههاي الكترونيك، فقط از طريق سيستمهاي POP3 و برنامههاي ويژةی ارسال نامه انجام نميشود، بسياري از اين هرزنامهها با استفاده از برنامهها و اسكريپتهايي كه براي اين منظور نوشته شدهاند ارسال ميشوند كه رديابي آنها كار ناممكني است. شركتهاي متعددي مثل ياهو يا هات ميل يا پست الكترونيكي گوگل (تحت عنوان جي ميل GMail) دارند از بابت ارائهی خدمات پست الكترونيكي رايگان فعاليت ميكنند و آنها مسلما زير بار اين نخواهند رفت كه خدماتشان را پولي كنند و اگر چنين كنند قطعاً مشتركين خودشان را از دست ميدهند.
وقتي ما در تعريف هرزنامه به اين ميرسيم كه وارد يك حوزهی اخلاقي شدهايم وضعيت كاملاً فرق ميكند. هرزنامهنويسان اخلاقيات را ناديده ميگيرند كه وارد اين حوزه ميشوند و چنين ضرر و زياني را در سطح بين المللي به كاربران و شركتها و سازمانهاي دولتي يا خصوصي وارد ميآورند. با گرفتن هزينهی پستي از ارسال كنندگان پيامهاي الكترونيكي، بار سنگيني به شركتها و موسسات و نهايتاً كاربران اينترنتي تحميل ميشود كه عملاً از عهدهی آن در طولاني مدت بر نخواهند آمد و اين مشكلي به مشكلات اضافه ميكند. از طرف ديگر، يعني هرزنامهنويسان دست روي دست ميگذارند تا چنين مبالغي را پرداخت كنند؟ به هيچوجه، آنها خيلي سريع راههايي را خواهند يافت كه اين هزينهها را كسان ديگري يا شركتهاي ديگري در جاي ديگري از دنيا پرداخت كنند.